Stjórnir noyðast at hækka pensiónsaldurin so líðandi fyri at tryggja, at tað verður ráð til eftirlønaskipanirnar, so hvørt sum livialdurin økist. Hetta sigur nýggja kanningin The Pensions Outlook 2012 hjá OECD. Um landið er í afturgongd, kunnu slíkar ábøtur hava ein umráðandi leiklut, tá ið konsolideringsátøk skulu setast í verk, samstundis sum vøksturin skal stimbrast, sigur OECD.
Tey komandi 50 árini, væntast livialdurin at hækka góð 7 ár í framkomnu londunum. Í helvtini av OECD londunum verður pensiónsaldurin 65 ár, og í 14 londum fer pensiónsaldurin at liggja ímillum 67 og 69 ár. Nýggja kanningin hjá OECD vísir, at 24 út av teimum 34 OECD-londunum, longu hava ætlanir um at økja pensiónsaldurin. Hækkaði pensjónsaldurin megnar tó ikki at taka hædd fyri økta livialdrinum í øllum londunum.
Stjórnir mugu tískil umhugsa at samanbinda pensiónsaldurin og livialdurin rætt, eins og tað verður gjørt í eitt nú Danmark og Italia. OECD vísir harafturat á, at privata uppsparingin eigur at hækka.
Tiltøk eru neyðug; at fáa eldri fólk at arbeiða longri, er umráðandi fyri at okkara børn og ommu- og abbabørn kunnu fáa eina nøktandi eftirløn, tá ið tey verða gomul, heldur aðalskrivarin hjá OECD, Angel Gurría. Hóast slíkar broytingar sum oftast eru illa dámdar, og hetta serliga í tíðum við almennum sparingum, kunna tær verða við til at stimbra búskaparvøksturin, metur hann.
Kanningin vísir, at ábøtur tað seinasta tíggjuáraskeiðið, tilsamans hava lækkað framtíðar eftirlønaútgjøld frá tí almenna við umleið 20-25 prosentum. Fólk, ið byrja at arbeiða ídag, kunnu vænta at fáa eina eftirløn (netto), ið svarar til umleið helvtina av teirra netto-inntøku, um tey arbeiða fram til ásetta pensiónsaldurin. Men í nærum øllum teimum 13 OECD londunum, ið hava gjørt privatar pensiónsuppsparingar til eitt krav, svarar eftirlønin til umleið 60% av netto-inntøkuni. Í til dømis Týsklandi, Írlandi, Korea, Japan og USA, er almenna eftirlønin lág og privatar pensiónsuppsparingar sjálvkravdar. Í hesum londum væntast inntøkan hjá einum stórum parti av íbúgvunum tískil at fella munandi, tá ið farið verður á eftirløn.
Tvungin samansparing metur OECD tó ikki vera røttu loysnina í øllum londum. Sambært kanningini kann tvungin samansparing hava neiliga ávirkan á tey lágløntu, tí hon í roynd og veru kann virka sum ein eyka skattur, ið verður álagdur. Hinvegin kann ein skattalætti, ið eggjar til økta samansparing verða ein loysn, eftirsum láglønt og ung fólk sum oftast hava lága ella onga privata samansparing.
Kelda: OECD.
|
landsbankin.fo | VTal: 382809